De eikenprocessierups houdt Nederland flink bezig. Ook in de gemeente Nijkerk merken we goed dat de rupsen volop actief zijn en bestrijden we ze. In onze gemeente staan zo’n 4500 zomereiken in de openbare ruimte die de gemeente beheert. Ook komen de zomereiken veel voor in de ons omliggende bossen en landgoederen en langs de provinciale wegen.

Wat te doen bij overlast

De haren van deze eikenprocessierups kunnen soms overlast bij mensen veroorzaken. Na contact met de brandharen van deze rups kunnen namelijk klachten ontstaan zoals jeuk, huiduitslag, irritatie aan de ogen of aan de luchtwegen.

Denk je dat je last hebt van de brandharen van een eikenprocessierups? Doe dan het volgende:

  • Heb je ergens jeuk of rode plekjes? Plak daar dan plakband overheen. Trek het plakband van je huid af. De haartjes blijven dan aan het plakband kleven.
  • Spoel je huid daarna met lauw water af.
  • Heb je last van je ogen? Spoel je ogen met veel lauw water.
  • Was je kleding op 60 graden.

Heb je veel jeuk? Gebruik dan een crème of zalf tegen de jeuk, met menthol, aloë vera of calendula. Je kunt dit zonder recept in de drogist of apotheek kopen. Meestal verdwijnen de klachten vanzelf. Dat kan een paar dagen tot twee weken duren. Heb je aanvullend vragen over je gezondheid in relatie tot de eikenprocessierups? Dan kun je contact opnemen met het team milieu en gezondheid van GGD Gelderland-Midden, dat kan via het telefoonnummer (088) 355 63 00 of per mail milieu-en-gezondheid@vggm.nl. Verminderen de klachten niet, neem dan contact op met je huisarts.

De GGD heeft een speciale website over de eikenprocessierups. Op deze site worden veel vragen beantwoord en handige tips gegeven.

Wat is de eikenprocessierups?

Deze rups is de larve van een nachtvlinder. Het is een behaarde rups, die van mei tot en met augustus op eiken voorkomt. De rupsen verplaatsen zich ’s nachts in groepen (in processie) op zoek naar voedsel (eikenblad). Overdag keren de rupsen terug naar hun nesten. Je herkent de nesten aan een dicht spinsel van vervellingshuidjes, brandharen en uitwerpselen. Ook zijn de bladeren van de boom zichtbaar kaalgevreten.

Brandharen

Elke eikenprocessierups heeft wel honderdduizend tot 1 miljoen haren. Het zijn pijlvormige haren die bij een bedreiging worden afgeschoten. Deze haren kunnen makkelijk de huid, ogen en de luchtwegen binnendringen. Nadat iemand in contact is geweest met deze 'brandharen' kunnen gezondheidsklachten zoals jeuk, huiduitslag en irritatie aan ogen of luchtwegen ontstaan.

Wat kun je doen om contact met de eikenprocessierups te voorkomen?

Blijf uit de buurt van aangetaste bomen (eiken). Deze kun je herkennen aan kaalgevreten bladeren en nesten van dicht spinsel van vervellingshuidjes, brandharen en uitwerpselen. Zorg bij een wandeling of een fietstocht voor goede kleding die de hals, armen en benen bedekt. Ga niet in de buurt van een aangetaste boom (eik) op de grond zitten.

Bestrijding

De gemeente heeft een risico inventarisatie uitgevoerd. Daarbij is in beeld gebracht waar onze zomereiken staan. De bestrijding bestaat uit 3 onderdelen namelijk: - preventieve bestrijding (spuiten met Xentari) – wegzuigen van nesten – biologischebestrijding.

Ook heeft de gemeente van de Vlinderstichting een overzicht ontvangen in welke gebieden vlindersoorten zijn waargenomen die op de rode lijst staan. In die gebieden mag de gemeente geen preventieve behandeling van de Eikenprocessierups uitvoeren.
Het preventief bestrijden vind meestal plaats in de maand mei tot half juni. Dit is afhankelijk van het weer. In juni en juli wordt het wegzuigen van nesten uitgevoerd. Dit wordt in de gemeente Nijkerk door een gespecialiseerd bedrijf uitgevoerd. Wij proberen binnen 2 weken na melding de nesten met rupsen en brandharen te hebben weggehaald. 

Als bewoner kunt u ook zelf een bijdrage leveren op het gebied van biologische bestrijding. U kunt bijvoorbeeld in uw tuin bloemrijke kruidenmengsels zaaien wat het insectenbestand bevordert, waaronder ook de vijanden van de processierupsen of mezennestkastjes ophangen.

Meldingen welkom

Je kunt de gemeente helpen met de bestrijding van de eikenprocessierups. Wanneer je eikenprocessierupsen ziet, kun je dat doorgeven aan team Service en Informatie van de gemeente Nijkerk. Dit kan via het telefoonnummer 14 033 of via de email gemeente@nijkerk.eu.