Kansrijke oplossing in beeld voor (keer)spoor Veluwelijn in Harderwijk
De eerste fase van de verkenning naar het verhogen van de frequentie van de Veluwelijn is klaar. Het doel is om 2x per uur extra Intercity’s te laten rijden van Amersfoort naar Nijkerk en Harderwijk (en weer terug). Dit betekent tot 27 minuten tijdswinst voor reizigers tussen Noord-Veluwe, Foodvalley en de Randstad.
Om dit mogelijk te maken zijn verschillende aanpassingen aan de spoorinfrastructuur nodig. Zoals de aanleg van een (keer)spoor in Harderwijk, perronverlengingen en maatregelen om de veiligheid bij overwegen te verbeteren. Het eindproduct van deze fase van de verkenning is de Notitie Kansrijke Oplossingsrichtingen Veluwelijn.
Keerspoor in Harderwijk
Om meer Intercity’s te laten rijden is een (keer)spoor nodig. Daarmee kunnen treinen uit Amersfoort keren bij Harderwijk. Dit maakt de dienstregeling betrouwbaarder en beter. Voor het keerspoor is één locatie kansrijk: buiten de bebouwde kom van Harderwijk, ten oosten van de provinciale weg N302. Op deze locatie is het keerspoor het beste inpasbaar, zijn de milieueffecten het meest gering en de kosten het laagst. De andere onderzochte locaties zijn niet kansrijk vanwege de hoge kosten of scoren inhoudelijk slechter. Oplossingsrichting 3 is gekozen als variant om verder uit te werken in de volgende fase. Deze locatie is zowel inhoudelijk als financieel uitvoerbaar. Gedeputeerde Staten van Gelderland willen horen hoe Provinciale Staten hierover denken over deze keuze voordat ze verdere stappen zetten. Deze consultatie is op 18 november 2026.
Veiligheidsmaatregelen
Ook zijn er maatregelen nodig voor de veiligheid op overwegen en (mogelijk) perronverlengingen op de stations in Nijkerk, Harderwijk en Amersfoort Schothorst. Op 16 van de 24 overwegen tussen Amersfoort en Harderwijk worden kansen gezien om maatregelen te treffen. In de tweede fase van de verkenning wordt een concreet maatregelenpakket uitgewerkt.
Participatie
De participatie voor het project Veluwelijn vindt plaats volgens de uitgangspunten van de Omgevingswet en is vastgelegd in een participatieplan. Belanghebbenden hebben meegedacht over het (keer)spoor, de perronverlengingen en de maatregelen bij overwegen. Dit gebeurde onder meer via inspraak op plannen, ontwerpateliers, een inloopbijeenkomst en gesprekken met stakeholders zoals reizigersorganisaties en de hulpdiensten. De opbrengsten van de participatie zijn meegenomen in de beoordeling van de verschillende oplossingsrichtingen. Relevante aandachtspunten worden betrokken bij de verdere uitwerking in de volgende fase.
Waarom zijn er meer treinen nodig?
Het project Veluwelijn richt zich op het toevoegen van extra treinen op de verbinding Amersfoort naar Nijkerk en Harderwijk. Hiermee wordt de capaciteit vergroot. Er zijn meer zitplaatsen en het maakt de reizigersgroei mogelijk (geen achterblijvende reizigers op de perrons). De bereikbaarheid van de regio wordt verbeterd. Dit geldt ook voor de ontsluiting van de 25.000 nieuw te realiseren woningen in de gemeenten langs de lijn. Verder wordt de verbinding met Amersfoort, Utrecht en Amsterdam versneld. Ook is het een duurzaam alternatief voor de parallel gelegen A28 (en de files bij knooppunt Hoevelaken).
Samenwerken
Sinds 2023 werken het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat, de gemeenten Amersfoort, Harderwijk, Nijkerk, Ermelo en Putten, ProRail, NS, Noord-Veluwe Bereikbaar, regio Amersfoort en de provincies Utrecht en Gelderland samen aan de frequentieverhoging op de Veluwelijn.
Wat betekent dit voor gemeente Nijkerk?
In deze eerste fase van de Verkenning Veluwelijn worden nog geen keuzes gemaakt voor realisatie. Wel wordt besloten om bepaalde oplossingsrichtingen bij overwegen mee te nemen naar de volgende fase. Ook vallen er keuzes af. Voor de gemeente Nijkerk worden de volgende overwegen meegenomen naar de volgende fase van de verkenning: Barneveldseweg (N301), Spoorstraat, Overpad station en Wallerstraat. De afgevallen overwegen in de gemeente Nijkerk zijn: Domstraat en Meskampersteeg.
Er zijn nu nog geen concrete maatregelen bepaald. Voor het concept toekomstscenario Oostelijk Nijkerk blijven nog keuzes mogelijk. Wel is duidelijk dat minstens één ongelijkvloerse kruising noodzakelijk is op het traject van Amersfoort - Harderwijk. Voor de gemeente Nijkerk ligt hier een kans om de ambitie uit de Omgevingsvisie 1.0 om overwegen van het spoor te vervangen door ongelijkvloerse kruisingen mogelijk te maken. In beeld zijn een tunnel voor het langzame verkeer ter hoogte van station Nijkerk en één voor het langzame verkeer ter hoogte van Wallerstraat.
In de volgende fase wordt, mede in het licht van overwegveiligheid en het beschikbare budget, een keuze gemaakt. Het betekent ook dat de mogelijkheid ontstaat dat er vanuit de Verkenning Veluwelijn gekozen wordt voor aanpassingen van overwegen en eventueel voor tunnels in Nijkerk.